نهضت امام حسین(ع)از نادرترین رخدادهایى است كه تفكر انسانها را به خود معطوف داشته و در تاریخ اسلام، ارزش والایى دارد. شهادت حسین بن على(ع)حیات تازه‏اى به اسلام بخشید، خون ها رابه جوش آورد و تن ها را از رخوت خارج ساخت. امام حسین(ع)باحركت قهرمانانه خود، روح مردم مسلمان را زنده کرد .
آنچه امت اسلامى از زمان وقوع این حادثه عظیم تا امروز بر آن‏متفق است، این است كه انقلاب كربلا هیبت و ابهت اسلام را كه به‏علت‏حاكمیت فرمانروایان ضعیف النفس و تحقیر ارزشها و مقدسات‏دینى رو به افول گذارده بود، احیا كرد. حركت امام حسین(ع)،حركتى است مستمر براى همه نسلها و همه عصرها.
بسیاری از بزرگان سیاست و علم درباره عاشورا اظهار نظر کرده اند :
"مَهاتما گاندی" (رهبر استقلال هند): من زندگی امام حسین(ع)، آن شهید بزرگ اسلام را به دقّت خواندم و توجّه كافی به صفحات كربلا نمودم . بر من روشن است كه اگر هندوستان بخواهد یك كشور پیروز گردد، باید از سرمشق امام حسین(ع) پیروی كند.
"محمّد علی جناح" (بنیانگذار جمهوری اسلامی پاكستان): هیچ نمونه ای از شجاعت، بهتر ازآنكه امام حسین(ع) ازلحاظ فداكاری و تهوّر نشان داد، درعالم پیدا نمی شود. به عقیده من تمام مسلمین باید ازسرمشق این شهیدی كه خود را در سرزمین عراق قربانی كرد، پیروی نمایند.
"چارْلز دیكنْز" (نویسنده معروف انگلیسی):اگر منظور امام حسین(ع) جنگ در راه خواسته های دنیایی بود، من نمی فهمیدم چرا خواهران و زنان و اطفالش به همراه او بودند؟ پس عقل چنین حكم می نماید كه او فقط به خاطر اسلام، فداكاری خویش را انجام داد.
"توماس كارْلایل" (فیلسوف و مورخ انگلیسی): بهترین درسی كه از تراژدی كربلا می گیریم، این است كه حسین(ع) و یارانش ایمان استوار به خدا داشتند. تفوّق عددی در جایی كه حق با باطل روبرو می شود و پیروزی حسین(ع) با وجود اقلّیتی كه داشت، باعث شگفتی من است.
"ادوارد براوْن" (مستشرق معروف انگلیسی) :آیا قلبی پیدا می شود كه وقتی درباره كربلا سخن می شنود، آغشته با حزن و الم نگردد؟ حتّی غیر مسلمانان نیز نمی توانند پاكی روحی را كه در این جنگ اسلامی در تحت لوای آن انجام گرفت، انكار كنند.

بر اساس ويژگي‌هاي شاخص نهضت امام حسين(ع)، ميان جنبش‌هاي اسلامي در سراسر جهان اسلام، پيوند به وجود آمد و موج بيداري و انقلاب، مناطق وسيعي از جهان اسلام مانند مصر، سوريه، لبنان، عراق، تركيه، افغانستان، پاكستان، الجزاير، تونس، مراكش، حجاز، اندونزي، هندوستان و ايران را در بر گرفت.در بيشتر كشورهاي اسلامي، ويژگي مردمي بودن روحانيّت، رسالت رهبري حركت‌ها و جنبش‌ها را بر دوش رهبران ديني نهاد. و این نهضت امام حسین(ع)  ادامه دارد تا متصل به قیام حضرت مهدی (عج) گردد ، و جهان پر از عدل و داد شود.

در رابطه با چرایی بروز انقلاب اسلامی در ایران ،نظرات و عوامل مختلفی وجود دارد.سقوط رژیم مقتدری که تا چند ماه قبل از آن کسی حتی در رویا هم تصور فروپاشی آن را نمی کرد، از یکسو و حاکمیت نیروهای انقلابی تحت لوای مذهب و به زعامت روحانی سالمندی که نه حزب داشت ، نه ارتشی، نه جبهه ای و نه تشکیلات سازمان یافته و منسجمی از سوی دیگر امری نبود و نیست که مشابه آن در دوران معاصر اتفاق افتاده باشد. وجود نیروهای مذهبی که الگوی خود را مکتب امام حسین(ع) قرار داده بودند و زیر بار ظلم و حکومت طاغوت نروند. نهضت امام خمینی (ره‌) که حیات اسلام ناب محمدی (ص) را تجدید کرد و وسیله تطبیق و تحقق اسلام در زمان معاصر شد،از مکتب امام حسین (ع) شکل گرفته است و در مقاطع مختلف یادآور حماسه عاشورا است‌. حیات اسلام ناب به لحاظ تطبیقی بودنش دوست پرور و دشمن ساز است‌. با تحقق آن یزیدیان زمان و ابرقدرت‌های دوران با هم دستی عمالشان به جنبش در آمدند. از هیچ کوششی برای خاموش کردن نور الهی فرو گذار نکردند و در نقطه مقابل‌، عاشقان الله با شهادت خواهی به میدان کارزار با آنها شتافتند.
 

مذموم بودن بی تفاوتی
یکی از شعارهای انقلابی در دوره مبارزه با طاغوت شاهنشاهی، دعوت به همگرایی از سوی انقلابیون مسلمان بود که گاه با نکوهش بی طرفی انجام می شد. شعار بی طرفی، بی شرفی، زمزمه مردمی بود که از بی تفاوتی گروهی از ملت به سختی رنج می بردند.
اصولا نسبت هر کسی با فضیلت و هنجار و یا رذیلت و نابهنجار می تواند به اشکال چندی نمود پیدا کند. یا شخص خود اهل هنجاری است و نسبت به نابهنجاری در همان حوزه سکوت می کند و بی تفاوت می گذرد و یا این که در برابر آن، واکنش نشان می دهد و به شکل نهی از منکر خودنمایی می کند.
صورت دیگر آن است که شخص خود اهل نابهنجاری و کژرفتاری است ولی نسبت به دیگران کسی را به آن نمی خواند هرچند به سبب رفتاری و اجتماعی بودن، خود به خود عامل دعوت دیگران به آن است و یا آن که دیگران را در عمل و گفتار به نابهنجاری و گسترش آن می خواند.
به نظر می رسد در کوفه نسبت به نابهنجاری های عصر یزیدی همه این کنش ها و واکنش ها وجود داشته است.
● گروه های سه گانه جامعه
عده ای بودند که خود اهل هنجارها بوده و نسبت به نابهنجاری های حکومتی و ظلم و ستم و خروج عملی دولت از دین واکنش نشان می دادند که ایشان در آغاز به سبب جو عمومی و گفتمان غالب بر کوفه اکثریتی را شکل می بخشیدند که به امام(ع) نامه می نویسند، ولی پس از حضور شمشیر، قدرت، تطمیع و تهدید، نوعی نفاق را در پیش می گیرند که از آن رفتار منافقانه، دل ها با امام(ع) و شمشیرها علیه امام(ع) تعبیر شده است.
گروهی دیگر مردمی بودند که نسبت به نابهنجاری ها سکوت می کنند و با اعلام بی طرفی به کنجی می گریزند و یا از شهر کوفه به جاهای دیگر فرار می کنند.
گروه سوم کسانی بودند که خود اهل نابهنجاری بودند ولی کسی را به آن دعوت نمی کردند و گروه چهارم کسانی که به نابهنجاری نیز دعوت می کردند. این گروه سوم و چهارم در حقیقت یک گروه بیش تر نیستند، زیرا هر دو در عمل، دعوت کنندگان به نابهنجاری با عمل و قول بودند

قیام عاشورا و پیامدهای آن، مؤثرترین و ماندگارترین رخدادی است که منشأ تحولاتی بنیادین در تاریخ اسلام شده است.
آثار و نتایج این قیام منحصر به زمان وقوع حادثه و سالهای نزدیک به آن نیست. ریخته شدن خون پاک حضرت اباعبدالله الحسین(ع) و اصحاب باوفایش در روز دهم محرم سال ۶۱ هجری در یکی از بی نظیرترین صحنه های دردناک تاریخ بشریت، چنان جریانی نیرومند در مسیر تحولات تاریخ جهان اسلام پدید آورد که آثار عمیق، گسترده و ماندگار و تحولزای آن از «روز واقعه» تاکنون که بیش از ۱۳ قرن می گذرد همچنان پابرجاست و نه تنها گذر زمان بر ابعاد و پیامدهای آن سایه فراموشی نیفکنده، بلکه تأثیر واقعه عاشورا بر حیات بخشی مهم و تعیین کننده از امت اسلام و آزاداندیشان اقصی نقاط جهان دامنه ای بسیار گسترده تر از گذشته نیز یافته است.
● قیام عاشورا ، حافظ اسلام راستین
بطور کلی و در یک ارزیابی منصفانه تاریخی باید گفت: حفظ اسلام انقلابی و راستین و حفظ ارزشهای دینی و استمرار نهضت های اصلاح طلبانه در تاریخ اسلام، و همچنین حیات ملت انقلابی شیعه مرهون قیام عاشورا و فرهنگ متعالی این حادثه انسانی است

قیام حسینی ، قیام علیه بدعت ها!

بسیاری معتقدند قیام حسین بن علی علیه السلام قیام علیه بدعت ها بوده است و سومین امام شیعیان در حقیقت یک مصلح بزرگ اجتماعی است که برای بازگرداندن اصول بر مدار حقیقیشان قیام کرده و در این راه تا آخرین قطره خون ایستادگی کرده است.
اساسا یکی ازآفات و آسیبهای مهمی که جریانهای فکری و فرهنگی بویژه ادیان و شریعت های الهی را در طول تاریخ با مشکلات روبه رو ساخته بدعت و جریانهای بدعت گذاربوده است با این حال بی شک بدعت های بنی امیه یکی از بزرگترین بدعت گذاری ها در اسلام محسوب می شود که در صورت عدم قیام امام حسین (ع) یقینا تنها با گذشت یک سده از فوت پیامبر اسلام (ص) دیگر نامی از دین باقی نمی ماند و اعراب به همان جاهلیت پیشین باز می گشتند.البته امویان به خاطر طینت نژاد پرستانه و منش اشرافی و طاغوتی خود ازابتدا با دعوت اسلامی به مخالفت و دشمنی برخاستند و تاآنجا که قدرت داشتند بااسلام مبارزه کردند.
آن گاه که مطمئن شدند دیگر مبارزه با اسلام بی فایده است به ظاهراسلام اختیار نمودند تا در لوای آن خود را حفظ کرده به منافع سودجویانه خود دست یابند. بارحلت پیامبراسلام در اثر تحولاتی که در جامعه اسلامی پدید آمد بنی امیه از غفلت خلفای اسلامی و جهالت مردم سوء استفاده کرده بر جامعه اسلامی مسلط شدند و با استفاده از امکانات وسیع جامعه نو پا و پیروزاسلامی اصول وارزشهای نبوی و مکتب علوی را هدف قرار داده در صدد محو آن بر آمدند .
در دوران خلافت بیست ساله معاویـه بن ابی سفیان ، مهمترین علل زمینه ساز واقعه کربلا تحقق یافت ، بدعت هایی که در دین پدید آمد زمینه انتقام امویان را از اسلام فراهم ساخت ودراثر جنایات و مفاسد زمامداران اموی و عمال ستمگر آنان ریشه های فساد به تدریج بارور شد تا بالاخره در حادثه کربلا میوه تلخ و زهر آگین خود را در کام جهان اسلام فرو ریخت .

رئیس مرکز پاسخگویی به شبهات دینی با تأکید بر اینکه عاشورا واقعه بی نظیر و منحصر به فرد تاریخ بشری است، یادآور شد: رمز ماندگاری عاشورا اخلاص بسیار حماسه‌سازان این واقعه عظیم است .

حجت الاسلام سید محمد سادات منصوری رئیس مرکز پاسخگویی به شبهات دینی و مشاور دینی دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در گفتگو با خبرنگار مهر، با اشاره به اینکه واقعه عاشورا از هر جهت در تاریخ بشریت منحصر به فرد است، گفت: از یک سو شخصیتی که در این واقعه به شهادت رسید، شخصیتی منحصر به فرد است یعنی انسان کاملی که امام و حجت خدا بر روی زمین است و از سوی دیگر عمق فاجعه‌ای که در عاشورا به وجود آمد منحصر به فرد بوده است. سادات منصوری افزود: با این وجود مهمترین دلیلی که واقعه عاشورا را ماندگار کرده اخلاص فراوانی است که شکل‌دهندگان این واقعه از خود نشان داده‌اند. شما مشاهده می‌کنید که حضرت سیدالشهدا همه‌ چیز خود را در راه رضای خداوند فدا کردند و در واقع در مسئله عاشورا کیفیت بالایی از ایثار در راه رضای پروردگار متعال وجود داشته است، این است رمز ماندگاری عاشورا چرا که این واقعه عمق و ریشه داشته است. وی ادامه داد: احساسات همه کسانی که با اصل این واقعه آشنا می‌شوند تحت تأثیر قرار می‌گیرد، احساساتی که سالهای سال ماندگار بوده، چرا که جنبه‌های دینی و الهی دارند. امام حسین(ع) برای ماندگاری دین قیام کرد و افراد احساس می‌کنند نسبت به ایشان مدیون هستند و باید کاری کنند تا آنچه امام حسین (ع) در پی آن بودند، اتفاق افتاد و دین به شایستگی حفظ شود.

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با بیان اینکه شعائر حسینی اعلام موجودیت شیعه است، خاطرنشان کرد: در سوگواری های حسینی است که شیعه اعلام موجودیت و زنده بودن می کند زیرا در طول تاریخ بسیاری خواسته اند که تشیعی نباشد